زردآلو یکی از محصولات هستهدار مهم ایران است که علیرغم سهم قابلتوجه در تولید جهانی، در طول زنجیره عرضه با مقادیر بالایی از تلفات فیزیکی و افت ارزش اقتصادی مواجه است. این پژوهش با هدف ارزیابی مرحلهای تلفات و تحلیل عوامل ایجادکننده دورریز در زنجیره عرضه زردآلو، از مرحله باغ تا مصرفکننده و فرآوری، انجام شد. نتایج نشان داد که ماهیت فسادپذیر زردآلو و حساسیت آن به صدمات مکانیکی و تنشهای حرارتی موجب میشود بخش قابلتوجهی از کیفیت محصول پیش از ورود به بازار از بین برود. دادههای تجمعی بیانگر آن است که از هر ۱۰۰ واحد محصول برداشتشده، حدود ۱۶ درصد در طول زنجیره بهصورت فیزیکی تلف میشود و نزدیک به ۱۳ درصد از ارزش اقتصادی آن به دلیل افت کیفیت از دست میرود. بیشترین سهم تلفات و افت ارزش مربوط به مرحله باغ و خردهفروشی است؛ بهطوریکه مدیریت نامناسب برداشت، نبود زیرساخت پیشسرد، حمل اولیه غیراصولی، چیدمان نامناسب در میدانبار، نبود زنجیره سرد و شرایط نامطلوب در خردهفروشی بیشترین نقش را در کاهش کیفیت ایفا میکنند. تحلیل اقتصادی و زیستمحیطی نشان میدهد که تلفات زردآلو بهجز اثر مستقیم بر سودآوری، سبب هدررفت منابع آب، انرژی و نهادههای تولید میشود و حجم بالایی از ضایعات آلی ایجاد میکند که تبعات زیستمحیطی قابلتوجهی دارند. بر اساس نتایج، مجموعهای از راهکارهای کمهزینه، متوسطهزینه و پرهزینه تدوین شده است تا امکان برنامهریزی مرحلهای و متناسب با ظرفیت بهرهبرداران فراهم شود. اجرای این بسته پیشنهادی میتواند کاهش معنیدار تلفات، ارتقای کیفیت و افزایش بهرهوری اقتصادی زنجیره زردآلو را به دنبال داشته باشد.
شرایعی, پروین , عین افشار, سودابه , مفتون آزاد, ندا , زمردی, شهین , سلیمانی, جابر و ضیاء الحق, حمیدرضا . (1404). میزان و علل ایجاد تلفات و دورریز میوه زردآلو در زنجیره عرضه در کشور. مدیریت ضایعات و پسماندهای کشاورزی, 7(13), 77-87.
MLA
شرایعی, پروین , , عین افشار, سودابه , , مفتون آزاد, ندا , , زمردی, شهین , , سلیمانی, جابر , و ضیاء الحق, حمیدرضا . "میزان و علل ایجاد تلفات و دورریز میوه زردآلو در زنجیره عرضه در کشور", مدیریت ضایعات و پسماندهای کشاورزی, 7, 13, 1404, 77-87.
HARVARD
شرایعی, پروین, عین افشار, سودابه, مفتون آزاد, ندا, زمردی, شهین, سلیمانی, جابر, ضیاء الحق, حمیدرضا. (1404). 'میزان و علل ایجاد تلفات و دورریز میوه زردآلو در زنجیره عرضه در کشور', مدیریت ضایعات و پسماندهای کشاورزی, 7(13), pp. 77-87.
CHICAGO
پروین شرایعی , سودابه عین افشار , ندا مفتون آزاد , شهین زمردی , جابر سلیمانی و حمیدرضا ضیاء الحق, "میزان و علل ایجاد تلفات و دورریز میوه زردآلو در زنجیره عرضه در کشور," مدیریت ضایعات و پسماندهای کشاورزی, 7 13 (1404): 77-87,
VANCOUVER
شرایعی, پروین, عین افشار, سودابه, مفتون آزاد, ندا, زمردی, شهین, سلیمانی, جابر, ضیاء الحق, حمیدرضا. میزان و علل ایجاد تلفات و دورریز میوه زردآلو در زنجیره عرضه در کشور. مدیریت ضایعات و پسماندهای کشاورزی, 1404; 7(13): 77-87.
)